بستن آخرین پنجره؛ قطع انترنت ضربه دیگربه زنان و دختران

گزارش: گیسو ارزگانی

پس از فرامین سرکوبگرایانه­ی طالبان مبنی بر ممنوعیت کار و آموزش زنان، انترنت تنها وسیله برای آموزش، کار و تجارت آنلاین زنان در افغانستان بود حالا دستور رهبر نا مرئی طالبان مبنی بر قطع انترنت فایبر نوری در افغانستان، آخرین ضربه بر آموزش و کار زنان افغانستان خواهد بود.

شماری از زنان ودختران در گفت‌وگو با رسانه نیمرخ از نا امیدی، سقوط به تاریکی مطلق و زندگی در انزوای کامل سخن می­زنند و از جامعه جهانی می‌خواهند که قطع انترنت در افغانستان را به عنوان ابزاری برای سرکوب شناخته و برای جلوگیری آن اقدام عملی روی دست بگیرند.

دخترانی که مشغول یادگیری در مکتب های آنلاین هستند می­گویند قطعی انترنت دست آنان به فرصت های آموزشی آنلاین را کوتاه می‌کند. سهیلا حسینی و دانش آموز صنف دوزادهم در یکی ازمکاتب آنلاین به نیمرخ گفت: آخرین امیدش را از دست داده است و  نمی­تواند به دور از انترنت زندگی در فضای پر محدودیت طالبان را تحمل کند.

او می افزاید:«من امیدوارم بودم بتوانم وقتی حداقل سند صنف دوازدهم بدست آوردم برای ادامه تحصیل بورسیه بگیرم اما دیده می‌شود دیگر امیدی نیست نمی‌دانم از این بعد چگونه در در فضایی که هر روز برما محدودیت هایی جدید وضع می‌شود زندگی را تحمل کنم.»

سهیلا علی الرغم مشکلات دسترسی اندک به انترنت توانسته است یک دوره آموزشی زبان انگلیسی را به پایان برساند او همچنان مشغول یادگیری چندین کورس آموزشی چون مدیریت، رهبریت، ارتباطات و سلامت روان  با یکی از سازمانهای خارجی است اما قطع شدن انترنت تمام این فرصت ها را از او خواهد گرفت.

زویا دانش آموز دیگری که مشغول یادگیری زبانهای خارجی است می­گوید:« ما دختران افغانستان با وجود تمام محدودیت‌ها، نشان دادیم که به هر قیمتی آموزش را فرا می گیریم اما وقتی اینترنت قطع شود نه‌تنها از درس، بلکه از ارتباط با جهان، از حس پیشرفت و امید جدا می‌شویم. انگار دوباره به تاریکی مطلق برگشته ایم.»

او آرزو دارد که با اتمام دوره های آموزشی زبانهای خارجی و بدست آوردن سند، زمینه دستیابی او به فرصت های آموزشی در بیرون از افغانستان فراهم شود. او از جامعه جهانی و سایر نهادهای حقوق بشری می‌خواهد که در کنار زنان  ودختران افغانستان بایستند و نگذارند فرصتهای آموزشی بیشتر از آنها گرفته شود.

فخریه سمندری بنیان گذار مکتب آنلاین گوهرشاد بیگم و استاد دانشگاه آنلاین زن، معتقد است که قطع اینترنت در افغانستان برای دخترانی که پس از ممنوعیت آموزش حضوری تنها به آموزش آنلاین دل بسته‌اند، نه‌تنها یک مانع تکنولوژیکی بلکه یک ضربه روحی و اجتماعی است.

او می­گوید:«این دختران که با امید و انگیزه در کورس‌های آنلاین ثبت‌نام کرده‌اند، حالا با چالش‌هایی روبه‌رو اند که فراتر از سرعت پایین اینترنت است چالش‌هایی که به معنای از دست رفتن رؤیاها، آینده و حتی حس ارزشمندی‌شان است.»

به گفته­ی خانم سمندری دختران به دلیل هراس از نا امنی با اسم های مستعار در کلاس های درسی حاضر می‌شدند و حاضر بودند به هرقیمتی از فرصت های آموزشی استفاده کنند. اما قطع انترنت محرومیت مضاعف و فشار های روانی تاثیرات ناگواری بالای زندگی دختران دانش آموز خواهد گذاشت.

تمنا دارا مسوول یک مغازه لباس فروشی و صنایع دستی که تمام راه های ارتباطی با مشتریانش از طریق انترنت است می­گوید که بعد از این نمی‌تواند به تجارت اش ادامه بدهد. او می­گوید:«اینجا به دلیل مشکلات اقتصادی مردم فروشات خوب نداریم تقریبا اکثریت مشتریان ما خارج از افغانستان است اگر به انترنت دسترسی نداشته باشم دیگر کارهم نمیتوانم.»

تمنا برای راه اندازی مغازه اش حدود سه سال قبل بیشتر از یکصدهزار افغانی طلا و وسایل خانه اش را فروخته بود تا بتواند کارکند وهزینه زندگی خود را تامین نماید.

ثمینه حیدری کارمند یکی از نهادهای امداد رسان که به گونه آنلاین از خانه کارمی‌کند می­گوید دستور اخیر طالبان برای قطع انترنت فرصت کار را از او می­گیرد و او نمیداند بعد از آن زندگی اش را چگونه بگذراند.

او می­گوید:«مسوولیت تامین هزینه های زندگی ما بر دوش پدر پیر وناتوانم خواهد افتاد که توانایی انجام هیچ کاری را ندارد.»

فاطمه دانشجو یک بلاگراست که دریوتیوب تولید محتوامی کند و بیشتر از چهارسال است که از این طریق کسب در آمد می­کند اما قطع انترنت این فرصت اندک را نیز ازاو خواهد گرفت واوهیچ کاری ازدستش ساخته نیست.

فاطمه به نیمرخ گفت:« من مجبور می‌شوم برای ادامه زندگی مهاجرت کنم وضعیت نا مناسب مهاجران در ایران و پاکستان را می بینم و نا امید می‌شوم اما در مهاجرت حداقل شاید بتوانم به بلاگری ادامه بدهم.»

جنبش های اعتراضی زنانه، فعالان حقوق زن و حقوق بشر نیز در واکنش به دستور قطع شدن انترنت در افغانستان، آن را تداوم سیاست های سرکوبگرایانه­ی طالبان و پلانی برای جلوگیری از مستند سازی جنایت های ضد بشری گروه تروریستی طالبان پنداشته و خواستار اقدامات فوری جهان علیه طالبان شدند.

این نهادها معتقدند که با قطع اینترنت، هزاران دانشجو به‌ویژه دختران از آموزش آنلاین محروم شده‌اند، کسب‌وکارهای دیجیتال نابود شده و خانواده‌ها از ارتباط با همدیگر بازمانده‌اند. این خاموشی دیجیتال نقض حق بنیادین دسترسی به اطلاعات، حق کار و حق آموزش است.

فعالان نهادهای مدافع حقوق زنان همچنان تاکید کرده اند که قطع اینترنت باید به‌عنوان ابزار سرکوب شناخته شده و برای ایجاد دسترسی جایگزین در عرصه آموزش و اطلاع‌رسانی، اقدامات فوری صورت گیرد.

قابل یاد آوری است که قطع انترنت در شماری از ولایت های افغانستان، سبب اختلالات در سیستم های بانکداری، پرداخت های آنلاین و صرافی نیزشده است.

قطع انترنت روزدو شنبه(24 سنبله) این هفته از بلخ آغاز شد وتاکنون انترنت پرسرعت فایبر نوری و DSL  در ولایت های بلخ، قندهار، ارزگان هلمند و نیمروز و همچنان ننگرهار، کندز تخار، بغلان و خوست به گونه کامل قطع شده است.