در یکی از مهمترین رویدادهای ادبی ایتالیا، سمیه رامش، شاعر و نویسندهی افغانستانی، موفق شد جایزهی بخش بینالمللی شعر بیستوچهارمین دوره جایزهی ادبی «لائودومیا بونانی» را از آن خود کند؛ دستآوردی که داوران آن را نهتنها جایزهی فردی، بلکه نشانهای از حضور پرقدرت زنان افغانستان در ادبیات تبعید دانستهاند.
این مراسم روز شنبه، اول قوس، با حضور نویسندگان، پژوهشگران و چهرههای ادبی از کشورهای مختلف در شهرL’Aquila برگزار شد. هیأت داوران، شعرهای خانم رامش را نمونهای برجسته از ادبیات معاصر تبعید عنوان کردند؛ آثاری که به گفته آنها، تجربههای زنان افغانستان را در سایه سرکوب، سانسور و خشونت، با صدایی تأثیرگذار و حیاتی بازتاب میدهد.
سمیه رامش پس از دریافت جایزه گفته است: «این افتخار تنها برای من نیست؛ برای زنانی است که در افغانستان نهاد ستم را به چالش کشیدهاند. زنانی که حتی نوشتن برایشان جرم محسوب میشود، اما باز هم بهتنهایی علیه آپارتاید جنسیتی مبارزه میکنند.»
اهمیت این موفقیت زمانی برجستهتر میشود که زنان افغانستان امروز تحت یکی از خشنترین رژیمهای محدودکننده قرار دارند. رهبر طالبان، هبتالله آخوندزاده، اخیراً سرودن شعر عاشقانه و هرگونه توصیف پسر و دختر در شعر را ممنوع اعلام کرده و شاعران را به مجازات تهدید نموده است؛ ممنوعیتی که عملاً نفس ادبیات و خلاقیت را هدف گرفته است.
در همین حال، مراسمی جداگانه که از سوی وزارت دادگستری ایتالیا و در چارچوب جایزهی ملی ادبی شعر برگزار شد، از کارنامه ادبی رامش تقدیر شد. برگزارکنندگان این مراسم، تلاشهای پیوستهی رامش در دفاع از زنان افغانستان و نقش او در صدا بخشیدن به زنانی را که در حاشیه و خاموشی نگه داشته شدهاند، «شایستهٔ قدردانی ملی» توصیف کردند.
جایزهٔ «لائودومیا بونانی» از معتبرترین جوایز ادبی ایتالیا بهشمار میرود و هر سال میزبان چهرههای برجستهی ادبی از اروپا و سایر کشورها است.
موفقیت سمیه رامش، در شرایطی که زنان در افغانستان از تحصیل، کار، آزادی بیان و حتی از نوشتن محروم شدهاند، نه فقط یک رویداد ادبی، بلکه یادآوری قدرت مقاومت فرهنگی زنان افغانستان است.
