انجمن ژورنالیستان آزاد افغانستان میگوید پس از روی کار آمدن گروه طالبان، 95 درصد زنان خبرنگار در کشور بیکار شدهاند.
این انجمن روز چهارشنبه، 10 قوس 1400 خورشیدی در یک کنفرانس مطبوعاتی در کابل که با اشتراک خبرنگاران محلی از 34 ولایت کشور برگزار شده بود از افزایش بیکاری و بیسرنوشتی خبرنگاران خبر داد.
رحیمالله سمندر، رییس عمومی انجمن ژورنالیستان آزاد افغانستان گفت که این نهاد در گزارشی دریافته است که پس از سقوط نظام جمهوری و روی کار آمدن گروه طالبان در کشور، در مجموع 70 درصد خبرنگاران بیکار شدهاند که از این جمع، زنان خبرنگار 95 درصد شان خانهنشین شدهاند و یا به کارهای شاقه رو آوردهاند.
طبق آمار نهادهای حامی خبرنگاران در افغانستان تا اواخر 2020 میلادی بیش از 700 رادیو، تلویزیون، خبرگزاری و نشریه در سراسر افغانستان فعالیت داشتند که نزدیک به 2000 زن کارمند این نهادهای رسانهای بودند. اما پس از آمدن طالبان حدود 70 درصد رسانهها بخاطر فراری شدن خبرنگاران و مسئولان رسانهها، کمبود بودجه و محدودیت بر نشرات شان سقوط کردهاند.
آقای سمندر نیز در این کنفرانس گفت که دروازههای اکثریت رسانهها در افغانستان بسته شده و خبرنگاران که تنها درآمد شان از رسانهها بود اکنون بیکار و بیسرنوشت شدهاند.
به گفتهی او، ارچند آمار مشخصی وجود ندارد ولی در پی تعطیل شدن رسانههای محلی در ولایتها، بسیاری از خبرنگاران محلی به پایتخت کشور آمدهاند.
رییس انجمن ژورنالیستان آزاد افغانستان تأکید کرد که طالبان باید خبرنگاران را به عنوان نیروی بیطرف اجازه دهد که به فعالیت شان ادامه بدهند.
این در حالیست که کابینه سرپرست طالبان طی سه و نیم ماه گذشته دو فرمان برای وضع محدودیت بر کار رسانهها و حضور زنان در رسانهها صادر کرده است.
لطیفه موسوی یکی از خبرنگاران محلی در این کنفرانس بر ضرورت مشارکت سیاسی و کار زنان در رسانهها تأکید کرد و گفت: «دغدغههای زنان خبرنگار مانند هر شهروند افغانستان امنیت جانی و مصئونیت شغلیشان است. طالبان باید به زنان اجازهی “حضور آزادانه” در رسانهها را بدهند زیرا طی 20 سال گذشته زنان زیادی عمر شان وقف کار و آموزش خبرنگاری شده و با از دست دادن این شغل، هیچ گزینهی دیگری برای کسب درامد و تأمین معیشت ندارند.»
در همین حال، عبدالحفیظ بارکزی، عضو شورای ژورنالیستان آزاد با اشاره به محدودیت روند دسترسی به اطلاعات در کشور گفت که جهت ایجاد شفافیت و جلوگیری از فساد و بیعدالتی در جامعه باید گردش اطلاعات از طریق رسانهها آزاد و به موقع صورت بگیرد.
آقای بارکزی تأکید کرد که روند دسترسی به اطلاعات باید در ولایات سهلتر شود و مسئولان محلی طالبان به خبرنگاران که در واقع سوالهای مردم از حکومت را میپرسند، پاسخگو باشند.
آقای بارکزی همچنین در مورد طرح هشت مادهای طالبان که اخیرا در راستای وضع محدودیتهای شدیدتری بر کار رسانهها و حضور زنان در تلویزیون صادر شد، چنین گفت: این طرح امارت اسلامی برای کار رسانهای در افغانستان یک اعلامیه نبود بلکه یک طرحی بود که کار رسانهای در کشور را در شرایط بسیار سختی قرار میدهد. این طرح باید در سطح ملی و بینالمللی بازنگری شود تا روند دسترسی رسانهها به اطلاعات و فعالیت آزادانهی رسانهها در کشور بهبود یابد.»
براساس این طرح هشت مادهای، زنان در هیچ نمایش هنری و تلویزیونی مثل فلم، تئاتر، سریال و برنامههای تلویزیونی حق حضور ندارند، صرف زنان گوینده خبر با رعایت «چارچوب» و «حجاب» اسلامی حق دارند به تلویزیون بروند.
اما شرایط برای تلویزیونها سختتر شده است، چون طالبان فرمان داده که براساس این طرح، تمامی برنامههای سرگرمی و تفریح، برنامههای موسیقی و هنری و نمایش هر برنامه و فلمی که در آن زن حضور داشته باشد ممنوع است.
پاسخ طالبان به تمام این شکایتها و درخواستهای خبرنگاران کشور یک کلام بود. همان اصطلاحی که مقامات طالبان سی سال جنگ و کشتار شان را با آن مشروعیت میبخشند و طی سهونیم ماه حاکمیت مجدد شان تمام محدودیتها و سرکوبها را با آن اصطلاح توجیه کردهاند: «چارچوب اسلامی».
سعید خوستری، سخنگوی وزارت امور داخله طالبان در این کنفرانس یک کلام گفت: «کار رسانهها و حضور زنان باید در چارچوب اسلامی باشد.»
